Alış Veriş Merkezleri
Alış Veriş Merkezleri
AVM’lerde Zemin Güvenliği ve Kayma Riski
Yoğun ziyaretçi trafiği, ölçülebilir zemin güvenliği gerektirir.
AVM girişleri, koridorlar, yemek alanları, tuvaletler, merdivenler, rampalar, asansör önleri ve otopark bağlantıları; yağmurla taşınan su, temizlik işlemleri, yiyecek döküntüleri, yoğun kullanım ve yüzey aşınması nedeniyle kaygan hâle gelebilir.
Bir zeminin yeni, parlak veya temiz görünmesi güvenli olduğunu göstermez. Ürün kataloğundaki “kaymaz” beyanı da döşenmiş zeminin gerçek kullanım koşullarındaki performansını tek başına kanıtlamaz.
Kayma Olaylarında Yönetimin Sorumluluğu
AVM’nin ortak kullanım alanlarının güvenli şekilde işletilmesi, temizlenmesi, bakımlarının yapılması ve tehlikelerin zamanında giderilmesi bakımından AVM yönetiminin sorumluluğu gündeme gelebilir.
Ancak her kayma olayında AVM yönetiminin otomatik ve tek başına sorumlu olduğu söylenemez. Olayın meydana geldiği yer ve kusur durumuna göre;
-
AVM yönetimi,
-
Mağaza veya restoran işletmesi,
-
Temizlik yüklenicisi,
-
Bakım ve uygulama firması
birlikte veya ayrı ayrı sorumlu tutulabilir.
Riskin önceden bilindiği, benzer olayların daha önce yaşandığı veya gerekli bakım ve kontrollerin yapılmadığı durumlar, kusur değerlendirmesinde işletme aleyhine sonuç doğurabilir.
Kayma ve düşme olayları; yaralanmalara, maddi ve manevi tazminat taleplerine, sigorta incelemelerine, idari ve hukuki süreçlere ve marka itibarının zarar görmesine neden olabilir.
Uyarı Levhası Tek Başına Yeterli Değildir
“Dikkat, kaygan zemin” levhası geçici ve destekleyici bir önlemdir. Tehlikeli yüzeyi güvenli hâle getirmez ve riskin giderilmesi yükümlülüğünün yerine geçmez.
Öncelik;
-
Kayganlığın kaynağının ortadan kaldırılmasına,
-
Su tahliyesi ve drenajın iyileştirilmesine,
-
Uygun temizlik yöntemlerinin uygulanmasına,
-
Dökülme ve sızıntılara hızlı müdahale edilmesine,
-
Riskli yüzeylerin ölçülmesine,
-
Alınan önlemlerin etkinliğinin doğrulanmasına
verilmelidir.
Erişilebilirlik Yükümlülüğü ve İdari Yaptırım Riski
AVM’ler, toplumun kullanımına açık yapılar olduğundan 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ve ilgili erişilebilirlik düzenlemeleri kapsamında değerlendirilir.
Girişler, rampalar, merdivenler, ortak kullanım alanları ve ıslak hacimlerin; engelli bireyler, yaşlılar ve hareket kabiliyeti sınırlı kullanıcılar tarafından güvenli biçimde kullanılabilmesi gerekir.
Erişilebilirlik yükümlülüklerine aykırılığın tespit edilmesi hâlinde, ilgili mevzuat çerçevesinde eksikliklerin giderilmesi istenebilir ve koşulları oluştuğunda idari para cezası uygulanabilir. Ancak yalnızca bir kayma olayının meydana gelmesi, kendiliğinden erişilebilirlik cezası uygulanacağı anlamına gelmez; aykırılık ve sorumluluk yetkili merciler tarafından somut duruma göre belirlenir.
UZGE Hangi Hizmetleri Sunar?
Ulusal Zemin Güvenliği Enstitüsü (UZGE), AVM’lerde yerinde ölçümler gerçekleştirerek zeminlerin gerçek kullanım koşullarındaki kayma performansını bilimsel yöntemlerle değerlendirir.
Çalışmalar kapsamında;
-
Kuru ve ıslak yüzeylerin kayma direnci ölçülür.
-
Girişler, koridorlar, yemek alanları ve ıslak hacimler ayrı ayrı değerlendirilir.
-
Riskli, sınırda ve yeterli performans gösteren alanlar belirlenir.
-
AVM’ye özel Kayma Riski Haritası hazırlanabilir.
-
Sonuçlar bağımsız teknik raporla kayıt altına alınır.
-
Bakım, temizlik ve yüzey iyileştirme önerileri sunulur.
-
Kaydırmazlık uygulamalarının etkinliği yeniden ölçülür.
-
Kayma ve düşme olayları sonrasında teknik inceleme yapılabilir.
Ölçümlerde başta TS EN 16165 ve TS 13882 olmak üzere, yüzeyin türüne ve kullanım koşullarına uygun standartlar esas alınır.
Risk Ölçülmüyorsa Yönetilmiyor Demektir
Bilimsel ölçüm ve düzenli kontrol; ziyaretçilerin ve çalışanların güvenliğini artırır, kazaların önlenmesine yardımcı olur ve AVM yönetiminin aldığı tedbirleri denetim, sigorta ve hukuki süreçler için kayıt altına alır.